,

ارائه الگو جهت اسکان موقت بازماندگان زلزله

مواد و روشهای کار

این مطالعه به از نوع کاربردي است و در آن از روش تحلیلی استفاده شده است .به منظور جمع آوري اطلاعات از روشهاي مختلف کتابخانه اي و مطالعات میدانی از طریق انجام مشاهده تصاویر واقعی از نحوه زندگی زلزله زدگان پس از حادثه بهره گرفته شده است.
پس از جمع آورى داده ها و رسیدن به معیارهاى طراحى، جستجو براي گردآوري ایده ها و الگوهاي مناسب با هدف تحقیق انجام شد و طرح هاى اولیه به همراه مدل هاى مطالعاتى با مقیاس کوچک، مورد بررسى و اصلاح قرار گرفتند.
در بخش عملی کار جهت ساخت مدلهاي مطالعاتی، از انواع مقواها و فومها، چسب، خط کش و ابزارهاي ساخت ماکت استفاده شده و اعضاي گروه تجربه یک کار مشترك ماکتسازي بسیار ساده را بدست آوردند.

 

شرح نمایش علمی

بازماندگان سوانح طبیعى نیازمند آرامش روانى از طریق تامین سرپناه سریع در کوتاه ترین زمان ممکن هستند. در اکثر مواقع، چادرهاى امداد براى زندگى طولانى مدت مناسب نبوده و با نیازهاى کاربران مطابقت لازم را ندارد. به طور معمول پس از وقوع یک حادثه طبیعى در ابعاد گسترده و با عمق زیاد، مناطق مسکونى به نوعى غیرقابل استفاده می شود، به همین دلیل اولین موضوعى که تاحدى در افراد آسیب دیده ایجاد امنیت و آرامش می نماید، داشتن سرپناه مناسب و جمع شدن خانواده است. پس از هر سانحه با خسارات و صدماتی که به زیستگاه هاي دائمی وارد می آید مردم سرپناه و مسکن خود را از دست می دهند و از آنجا که ساخت مسکن دائم براي بازماندگان نیاز به صرف وقت و هزینه زیادي دارد که در مدت زمان محدود و کوتاه مقدور نمی باشد، اسکان موقت، جایگاه خاصی می یابد.

به این ترتیب، اسکان موقت باید به گونه اي الگوسازي شود که پس از پایان بازسازي نیز قابل استفاده باشد. مشارکت مردم در ساخت سرپناه موقت باعث رضایتمندي بیشتر آنها از سرپناه می شود.
هدف پژوهش حاضر ارزیابی و تحلیل مسکن موقت آسیب دیدگان پس از زلزله به منظور شناخت نقاط قوت و ضعف آن در مسیر بهینه سازي و ارائۀ راهکارهاي بهبود آن متناسب با نیاز آسیب دیدگان است که در نهایت با ارائه الگوي مناسب به سرانجام می رسد.
به این منظور، سیاست کلی در اسکان موقت و نحوه اقدام مردم پس از گذشت مدت کوتاهی از زلزله، استقرار در محل بناهاي مسکونی قبلی بوده است. راهگار و الگوي ارایه شده با این پیش فرض، به نحوي ارایه شده است که در مقابل پس لرزه ها مقاوم بوده و تولید انبوه آن در حداقل زمان امکان پذیر باشد و نیز امکان مشارکت مردمی در برپایی سازه ها وجود دارد و زمان اسکان را به حداقل می رساند.

 

ارزیابی طرح ها و ارتقاء الگوی برتر

براساس مدلهاى ارایه شده در مقیاس کوچک براىهر چهار ایده، نقاط ضعف و قوتى مطرح شد .طرح یک، به دلیل عدم وجود مکانیزم سریع در نصب، مشابه کانکسهاى موجود عمل می کند و مدت زمان زیادى صرف برپایى می شود. طرح چهار به دلیل استفاده از فرمهاى منحنى و چیدمان زیبا الگوي خوبی است ولی عدم امکان مکانیزم سریع در آن، باعث رد شدن آن می گردد .طرح دو به نسبت دو طرح دیگر به دلیل استفاده از فرمهاى ساده و سازه چند منظوره و سهولت در ساخت و حمل و نیز سادگی امتیاز بیشترى کسب می کند ولی نصب آن زمان بر می باشد. در نهایت طرح سوم به علت سادگی و استفاده از مکانیزم ساده لولایی و تاشونده، از نظر گروه الگوي مناسب تري براي معیارهاي تدوین شده، تشخیص داده شده و نتیجه حاصل ارتقاء الگوي منتخب معیارهاى طراحى و نقاط قوت دو طرح دیگر شامل صفحات سازه اي و سیستم لولایی است.

 

نتیجه گیری

براساس مشاهدات و مطالعات نظري، روشهاي موجود پاسخگوى نیازهاى بازماندگان سانحه نمی باشد و متناسب با فرهنگ و نیازهاى آنها طراحى نشده است. در خصوص مشکلات اسکانهاى موجود از جمله نداشتن حریم خصوصى، سرما و گرماى آزاردهنده و ابعاد نامناسب و غیراستاندارد چادرها و همچنین کانکسهاى موجود، راهکارهایى ارائه گردید. اسکانهاى موقت که شامل کانکسهاى پیچ و مهره اى موجود هستند و مرحله بعد از چادرهاى امداد می باشند، قابلیت نصب سریع را ندارند و وزن زیادى را به دلیل سازه خود دارند. علاوه بر این به دلیل عدم وجود مکانیزم تاشو، در مواقع انباردارى و حمل، مشکلاتی را ایجاد می کنند.
نتایج عملی حاصل از مطالعه ایده هاي مختلف نشان می دهد، به کاربردن معیارهاى طراحى می تواند زمینه ساز طراحى سکونتگاههایی با کارایى بالاتر شود.
مجموع نتایج نهایی این پژوهش در قالب ماکت یک الگوي جدید ارائه گردید.

بر اساس نتایج تحقیق، به طور خلاصه، معیارهاي طراحی براي تهیه الگوي اسکان موقت
(به ترتیب اهمیت) عبارتند از:
۱٫ سریع الاحداث بودن سازه
۲٫ هزینه هاي تولید (سهولت ساخت )
۳٫ استفاده از اتصالات یکسان و عدم نیاز به مونتاژ قطعات در محل نصب
۴٫ استفاده از حداکثر فضاي داخل) رویکرد تعریف فضا براي رسیدن به سازه
۵٫ در نظر گرفتن اقلیم هاي متفاوت ایران در سازه سکونتگاه
۶٫ قابلیت تقسیم فضایی و ازدیاد براي خانوار هاي با جمعیت مختلف
۷٫ استفاده از مواد عایق و مناسب در برابر تغییرات دما
۸٫ در نظرگرفتن امکانات تاسیساتی براي هر خانوار براى اسکان یکساله
۹٫ امکان وجود حریم خصوصی
۱۰ . توجه به نیازهاي افراد کم توان، کهنسال و معلول جسمی

 

محققان

آوا اخگر، یکتا رادطاهري، گلناز صادقی، یاس دائی غفار، سوفیا حیدري منش

 

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *